محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى

943

آثار عجم ( فارسى )

1 . منظومهء كنز الاشتها ، 2 . قصيده‌ها ، 3 . ترجيع‌بند ، 4 . مثنوى اسرار چنگال ، 5 . غزليّات ، 6 . مقطعات ، 7 . رباعيّات ، 8 . فرديّات ، 9 . داستان مزعفر و بغرا ، 10 . رساله ماجراى برنج و بغرا ، 11 . خوابنامه ، 12 . خاتمهء ديوان ، 13 . فرهنگ ديوان اطعمه ، 14 . بقيهء ديوان ، 15 . قصيده در مدح كجرى . ديوان او مجموعا 1603 بيت دارد . 82 . ميرزايف ، وفاتش را 827 ه . / 1423 م . يا 830 م . مىنويسد . ( ص 5 ) و رجوع شود به تذكرة الشعراء دولتشاه سمرقندى ، چاپ براون ، ص 408 تا 417 ، تهران ، 1337 ؛ و مجمع الفصحاء هدايت ، مظاهر مصفا ، جلد 4 ، ص 15 . 83 . براى اطّلاع از شرح حال سيّاف ، رجوع شود به صفحهء 208 جلد سوم كتاب دانشمندان و سخن‌سرايان فارس از ركن‌زادهء آدميّت . توضيح آنكه بر قبر سيّاف ، اطاقى ساخته شده است . 84 . اديب شهاب الدّين ( يا شرف الدّين ) عبد اللّه بن عز الدّين فضل اللّه شيرازى ، ملّقب به « وصّاف الحضره » و متخلّص به « شرف » و مشهور به « وصّاف » ؛ در حدود 663 ، در شيراز ولادت يافت و تحصيلات خود را در همان مركز بزرگ ادبى به پايان برد و از سال 699 هجرى - يعنى از حدود 36 سالگى - به قصد تتميمم تاريخ جهانگشاى جوينى ، شروع به نوشتن كتاب معروفش - تجزيه الامصار و تزجيه الاعصار - كرد كه مشهور به تاريخ وصّاف است . كه داراى سبكى بسيار مصنوع و همراه با مبالغات شگفت‌انگيز در استفاده از مفردات و تركيبات و امثال و اشعار عربى و ايراد لغات مهجور دشوار و ذكر اخبار و احاديث و آيات و به كار بردن صنايع در كلام است و مبالغهء وصّاف در اين كارها ، به درجه‌اى است كه گاه عنان اختيار از دست او به در رفته و ناگهان از پارسىگويى به تازىنويسى درافتاده است . . . او در انشاى مصنوع ، خاتم استادان قديم است . ( تاريخ ادبيّات صفا ، ج 3 ، ص 1259 ) 85 . رجوع شود به تاريخ وصّاف ، چاپ بمبئى ، 1269 هجرى . 86 . اين قسمت از كوه كه ميان تنگ سعدى و تنگ قرآن ( تنگ اللّه اكبر ) واقع شده است ، به نام كوه رحمت يا چهل مقام معروف است . 87 . هفت‌تنان در ريشهء كوه چهل مقام ( رحمت ) ، درست در زير تخت ضرّابى واقع شده است . تالار هفت‌تنان ، علاوه بر دو ستون يكپارچه ، داراى پنج مجلس نقّاشى در داخل تالار است كه از كارهاى آقا صادق - نقّاش مشهور دورهء زنديّه -